LOMBER MR GENEL BAKIŞ:
Endikasyon
Doktor tarafından istenen istem formundaki tanılara göre, çekimin olası endikasyonları;
- 1) Disk hastalıklarının tanısı
- 2) Travma
- 3) Enfeksiyon
- 4) Kemik metastazlarının tespiti
- 5) Spinal kanal kitlelerinin tanısı
- 6) Vertebra duruş bozuklukları( skolyoz,lordoz,kifoz)
- 7) Syatalji,polinoropati etyolojik araştırma,lumbosakral plexus patolojileri
- 8) Romatolojik hastalıklar
Hasta Hazırlığı
Çekim odasına hasta alınmadan önce; Hastadan MR çektirmesine uygun olduğuna dair yazılı bir izin formu alınır. Giyinme kabinine yönlendirilen hastaya, hasta önlüğü giydirilir. Hastadan anahtar, bozuk para, cüzdan, kredi kartı, mücevher, işitme cihazı, saç tokası v.b, metal aksesuarları üzerinden çıkartması istenir. Klostrofobisi olan hastalara bir yakını veya personel refakati önerilir. Bu durumda refakat edecek kişinin de üzerindeki tüm metal aksesuarları çıkarttırılır.
Manyetik alana uyumlu hale getirilen hasta çekim odasına alınır.
Hasta Yatış Pozisyonu
Hasta masaya yatırılmadan önce Spine Coil Gantry’de masaya yerleştirilmiş olmalı (spine Coil yerleştirilmesi Bkz: Sayfa 400).
Hastanın başı masanın üzerinde bulunan Spine Coil içerisine gelecek şekilde supine (sırtüstü) yatırılır. Kollar vücuda paralel, yanlara gelecek şekilde uzatılır. Gerekirse küçük süngerler kullanılarak hastanın başı sabitlenip hareket etmesi engellenir. Hastanın başı Gantry’de bulunan kılavuz ışıklar yardımı ile Spine Coil üzerine düzgün ve simetrik yerleştirilir. “Kılavuz ışık 1” hastanın burnuna, “Kılavuz ışık 2” gözlerin üzerinde paralel olarak sıfırlanır (bkz: Resim 13.1). Kılavuz ışıkların simetrik olmasına özellikle dikkat edilir.
“Cihazdan çok yüksek sesler gelecek endişeniz olmasın hiç hareket etmeyin lütfen. “
Hastaya çekim boyunca hareketsiz kalması belirtilir. Hastada kapalı alan korkusu hissedilirse önce hasta sakinleştirilir. Hasta sakinleştirildikten sonra MR cihazlarında bulunan panik butonu hastanın bir eline verilir. Hastaya gerektiği zaman kullanması tembihlenir. Panik butonu bulunmayan ve arızalı olan MR cihazlarında hasta ile iletişimi sağlamanın yollarından biride “kendinizi kötü hissederseniz ayağınızı kaldırın” denebilir. J
Weslo wltl499070 home weight system manuals, user guides and other materials trenbolin vial in australia bodybuilding biceps triceps in fitness equipments compare prices, read product reviews and buy at shopzilla.
Çekim odasının kapısı kapatıldığından emin olunur ve kumanda odasına geçilir.
Diskal patojilere Lomber MR yaklaşımı:
Kumanda odasında bulunan bilgisayara hasta bilgileri girilir.
Hasta bilgileri girildikten sonra, çekime başlamadan önce hastanın sakin ve ayarladığımız pozisyonda olup olmadığı kontrol edilir. Hastanın pozisyonu stabil ise Gantry masasında bulunan Coil’e uygun Lomber MR protokolü seçilir ve çekime başlanır.
Protokol ve Planlama
Survey
Çekim başlatıldıktan sonra ekrana Survey görüntüsü gelir. Sagital, Koronal ve Aksiyel kesitlerin göründüğü ilk görüntüye Survey görüntü denir (bkz: Resim 13.2).
Sagital Planlama:
Axial Planlama Disk:
Sagittal T2 sekansı üzerinden, tüm intervertebral disklere paralel olacakşekilde ayarlanır
Koronal survey üzerinden de intervertebral disk aralıklarına paralel olacak şekilde ayarlanır.
Koronal Planlama:
Aksiyel skanlar üzerinden anteriorda vertebra korpusundan başlayarak,posteriorda spinöz proces ler bitene kadar taranmalıdır.
Sagital seriler üzerinden de anterior longitudunal ligamandan posteriorda spinöz proces lere kadar mümkün olduğunca açı vermeden(sakro-iliak eklem lerde görünsün diye) taranmalıdır.
Koronal kesitleri, genç erişkin ve pediatrik vakalarda travma yada YKL olmaksızın T1 ağırlıklı almakta fayda vardır.Çünkü T1 anatomiyi burada çok iyi gösterecektir. Yaşlılarda,travmalı yada primer tümör hikayesi olan hastalarda STIR veya T2(tercihen STIR) alınmalıdır.
Abse ve Enfeksiyonlarda Lomber MRG yaklaşımı;
1-Post-op; Diskal herni yada farklı sebeplerden dolayı cerrahi operasyon geçiren hastalarda post op dönemde;operasyonda müdahele altında kalan bölgelerde enfeksiyonlar gelişebilir.Hastaya uygulanan enstrumanlar(vida,root vb) enfekte olabilir.
2- Viral,bakteriyal enfeksiyonlar sonucu spinal kanalın tutulumuda söz konusu olabilir.En sık olanlardan bazılarıda BRUSELLA ve TBC enfeksiyonudur.
Bu durumlarda spinal kanalın yanı sıra perispinal yumuşak dokunun enfeksiyondan etkilenen kısımlarıda tetkik içerisine alınmalı ve aksiyel kesitler devamlı olacak şekilde ayarlanmalıdır.
L4 ve L5 vertebra korpuslarından psoas kaslarına dek uzanan ve segmenter olarak anterior longitidunal ligamnette de görülen BRUSELLA ya bağlı lumbal spinal enfeksiyon görüntüsü.
Kırıklarda Lomber MRG yaklaşımı;
Lomber vertebralarda veya paravertebral diğer össeöz yapılarda,travmatik veya non travmatik kırıklar oluşabilir.
A-Travmatik kırıklar: Kompersyon kırıkları, Burst kırıkları
Hafif hasarlı travmatik kırıklar:transvers proses,artiküler proses,spinöz proses,lamina kırıkları)
Travmatik kırıklarda rutin lomber MRG protokolüne ek olarak en az bir yönde STIR sekansı kullanılmalıdır.Hafif hasarlı travmatik olgularda kırığı net ortaya koyabilmek adına, STIR sekansının yanı sıra ince kesit Gre T1 ‘de alınabilir.
Konkav kompresyon fraktürü
Bikonkav kompresyon fraktürü ve eşlik eden spinal kord kontüzyonu.
Burst Fraktürü
Pars kırıkları için sagital yağ baskılı 3D T1 gre alınabilir.
Kırığın yaşının belirlenmesi;
Vertebral kompresyon fraktürleri tipik olarak AP ya da lateral radyografilerde görülebilse de fraktür yaşı hakkında yeterli bilgi vermez. MR ise fraktürün eski ya da yeni olup olmadığını, osteoporoz ya da maligniteye bağlı olup olmadığını göstererek tedavi kararını etkiler Kompresyon fraktürünün yaşı değerlendirilirken sagittal planda alınan T2 ve STIR sekansı bulguları oldukça duyarlıdır. Akut fraktür kemik ödemi olarak gözlenir. Dolayısıyla T2 ve STIR sekanslarında artmış sinyal şeklindedir.
L1 vertebra korpusunda yükseklik kaybına neden olan kronik dönemdeki fraktür görünümü.T2 ve STIR görüntülerde sinyal düşüklüğüne dikkat ediniz.
L3 Vertebra korpusunda akut kompresyon kırığına sekonder STIR imajlarda artmış sinyal intensitesine dikkat ediniz.
B- Patolojik Kırıklar;
(metastazlar,primer kemik tümörleri,kemik erimesi)
Anemnezi net bilinmeyen akut kompresyon fraktürlü olgularda bazen kırığın patolojik mi(metastaz vb) yoksa kemik erimesine mi yada travmaya bağlı olduğunu anlayabilmek amaçlı olarak sagital planda Difüzyon ve in-out phase(DUAL)T1 alınabilir.Primer kanser hikayesi bilinen olgularda kontrast madde kullanılabilir.En az 1 yönde STIR sekansı yine şarttır.
L2 ve L3 vertebra korpuslarında primer kanser hikayesi olan hastada metastaza sekonder gelişen kompresyon fraktürleri
Vertebral kırıklarda Kimyasal Şift sekansı;
Yağ dokusu içersindeki protonların salınım frekansı ,su içersindeki protonların salınım frekansından daha azdır.Salınım frekansındaki farklılık yağ moleküllerinin dış yörüngesinde bulunan elektronun neden olduğu manyetik duyarlılık farkına bağlıdır.MR görüntüsü oluşturulurken seçilen kesitteki protonların uzaysal konumu salınım frekansına bakılarak belirlenir.Aynı voksel içersindeki yağ ve su protonları ,salınım frekansları farklı olduğundan bilgisayar tarafından farklı konumlara kodlanacaktır.Buna kimyasal şift artefektı denir.Farklı rezonans frekansları nedeniyle bu protonlar siklus içersinde birbirlerine göre faz ( in-phase ) ve faz dışı (out of phase ) konumunda bulunurlar.Hem su hem de yağ içeren voksellerde faz dışı görüntülerde saptanan sinyal intensite düşüşü kitlenin yağ içeriğini gösterir.Böylece maligniteyi büyük ölçüde dışlanabilir ve benignite tanısı koyulabilir.
Akciğer kanseri tanılı olguda T12 vertebra korpusunda patolojik kırık görünümü.
Vertebra Kırıklarında Difüzyon ağırlıklı görüntülüme:
Vertabral kolon kırıklarında tanı aşamasında konvansiyonel T1,T2,STIR imajlarının yanı sıra ek olarak kullanbileceğimiz Difüzyon sekansına ait görüntülerin kantitatif ve kalitatif değerlendirilmesi sonucu kırığın bening yada malign olabileceği hakkında yorum yapılabilmektir.Difüzyon ağarlıklı serilerin elde edilimine takiben ADC(ortalama difüzyon katsayısı) haritaları üzerinden ROI ölçümleri yapılarak ilgili alanın ADC değerleri hesaplanabilir.
L2 vertebra korpusunda difüzyon kısıtlılığı gösteren muhtemel malign kırık. Doğumsal yada kazanılmış anomiler de lomber MR yaklaşımı
A-Skolyoz
B-Meningomyelosel
Meningomyeloselde Lomber MR yaklaşımı;
Konjenital meningo myelosel görünümü.Bu tür vakalarda posteriorda oluşan kesenin spinal kanal ile olan iştirakını multiplanar gözler önüne koymamız gerekir.